Çdo vit, rreth 2.4 milionë njerëz në MB helmohen nga ushqimi – kryesisht nga kontaminimi viral ose bakterial. Shumica e njerëzve shërohen brenda pak ditësh pa trajtim , por jo të gjithë janë aq me fat.
Si mikrobiologe, ndoshta jam më e vetëdijshme për rrezikun e infeksioneve të shkaktuara nga ushqimi. Këtu janë disa nga gjërat për të cilat bëj kujdes.
Primrose Freestone, Lektore në Mikrobiologjinë Klinike, Universiteti i Leicesterit
Ngrënia jashtë
Unë rrallë ha jashtë, qoftë piknik apo barbekju – pasi rreziku i helmimit nga ushqimi rritet.
Duart e pastra kur merret ushqimi është çelësi për të mos u sëmurur. Në pamundësi të larësve dhe ujit, mund të përdorni xhel me alkool (janë më mirë se asgjë), por nuk i vrasin të gjitha mikrobet.
Gjithashtu, ushqimi tenton të tërheqë një sërë gjallesash, si mizat, grerëzat dhe milingonat, të cilat të gjitha mund të transferojnë mikrobet, duke përfshirë E coli, Salmonella dhe Listeria, në ushqimin tuaj.
Mbajtja e ushqimeve që prishen të ftohta dhe të mbuluara është thelbësore pasi numri i mikrobeve mund të dyfishohet nëse ushqimi lejohet të ngrohet deri në 30℃ për më shumë se disa orë. Për barbekju, mishi duhet të gatuhet mirë dhe një termometër mishi është një investim i mirë për të shmangur helmimin nga ushqimi. Mos hani mish nëse temperatura e brendshme e tij është më pak se 70℃.
Bufetë
Duke ditur se në çfarë kushtesh të lidhura me ushqimin preferojnë të rriten bakteret, jam shumë e vetëdijshme për sigurinë mikrobiologjike të ekspozitave të bufes me ushqime të ngrohta dhe të ftohta.
Në ambiente të hapura, ushqimi mund të ekspozohet ndaj ndotjes nga insektet, pluhuri dhe mbi të gjitha njerëzit. Prandaj, helmimi nga ushqimi është një rrezik i pashmangshëm.
Ndotja vjen nga vizitorët e bufesë që prekin ushqimin nga njerëzit që teshtijnë ose kolliten pranë ushqimit. Gjithashtu, mikrobet mund të depozitohen nga ajri, i cili është i pasur me baktere, kërpudha dhe viruse.
Unë gjithmonë shikoj orën, pasi ekziston një rregull ushqimi dyorësh: ushqimi që prishet brenda dy orëve nëse nuk mbahet i mbuluar dhe në frigorifer. Problemi është se bufetë priren të shtrohen përpara se të mbërrini, kështu që është e vështirë të dallosh nëse pjatat me mish të gatuar, ushqim deti, sallata, ëmbëlsira dhe fruta dhe perime të rregulluara në mënyrë të këndshme do të jenë vendosur për më pak se dy orë kur të shkoni për t’i ngrënë.
Goca deti
Ka disa ushqime që nuk i ha kurrë dhe butakët e papërpunuar, si gocat e detit, janë një prej tyre. Kjo ndodh sepse gocat e detit mund të përqendrojnë mikrobet, si Vibrio dhe norovirus, në indet e tyre.
Një gocë deti e kontaminuar me Vibrio nuk ka pamje, erë ose shije të ndryshme, por prapë mund t’ju sëmurë keq. Qendrat Amerikane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve vlerësojnë se rreth 80,000 njerëz marrin infeksionet Vibrio nga gocat e detit të papërpunuar, dhe vetëm në SHBA 100 njerëz vdesin nga vibrioza çdo vit.
Unë ha vetëm butakë që janë gatuar mirë, sepse nxehtësia vret në mënyrë efektive mikrobet e dëmshme.
Sallata të paketuara
Unë kurrë nuk ha sallatatë paketuara, kryesisht sepse një nga fushat e mia të kërkimit është siguria e sallatës së freskët. Është zbuluar se marulja e paketuar mund të përmbajë mikrobe helmuese ushqimore si E coli, Salmonella dhe Listeria.
Grupi im i kërkimit ka zbuluar se këta patogjenë rriten një mijë herë më mirë kur u jepen lëngje nga gjethet e sallatës, edhe nëse qesja e sallatës është në frigorifer. Është shqetësuese, të njëjtat mikrobe përdorin lëngjet e sallatës për t’u bërë më virulente dhe për të shkaktuar një infeksion.
Për ata dashamirës të sallatave të paketura, shumica e sallatave janë të sigurta nëse ruhen në frigorifer, lahen mirë para përdorimit (edhe sallatat e gatshme duhet të lahet) dhe hahnt sa më shpejt që të jetë e mundur pas blerjes.
Praktikat e gatimit
Për sa i përket praktikave të gatimit, unë kam një listë me gjëra që duhet dhe nuk duhet. Për ushqimet që prishen, kontrolloj rregullisht datat e përdorimit, por nëse është para datës së skadencës dhe paketimi i ushqimit duket i fryrë, ose kur hapet ushqimi ka erë ndryshe nga sa pritej, e hedh në kosh pasi mund të jetë i kontaminuar.
Në të njëjtën kohë, shmangni përdorimin e të njëjtave dërrasa prerëse për ushqime të papërpunuara dhe të gatuara.
Është një ide e mirë të mos e ngrohni orizin e gatuar. Orizi i papërpunuar mund të përmbajë spore të Bacillus cereus, një mikrob që shkakton helmim nga ushqimi. Edhe pse gatimi vret qelizat germinale, farat mbijetojnë. Nëse orizi lihet në temperaturën e dhomës të ftohet, është e mundur që të shtohen bakteret, të cilat mund të krijojnë toksina. Brenda orëve pas gëlltitjes, toksinat mund të shkaktojnë të vjella dhe diarre, simptoma që zakonisht zgjasin deri në 24 orë.
Përfitimet e të qenit mikrobiolog janë se ne dimë të shmangim helmimin nga ushqimi dhe, në këmbim, njerëzit kanë besim se gatimi ynë është shumë i sigurt për t’u ngrënë./ theconversation.com-shendeti.com.al
