Çrregullimi bipolar është një gjendje e shëndetit mendor. Njerëzit me çrregullime bipolare kanë ndryshime të humorit, nga ndjenja e jashtëzakonshme e lumtur ose e lartë (maniak) ose ndjenja tepër e ulët dhe e depresionuar. Kur sëmundja e një personi ndjek këtë model klasik, diagnostikimi i çrregullimit bipolar është relativisht i lehtë.
Por çrregullimi bipolar mund të jetë më kompleks se kaq. Simptomat mund të sfidojnë sekuencën e pritshme maniako-depresive. Episodet e rralla të manisë së lehtë ose hipomanisë mund të mos zbulohen. Depresioni mund të errësojë aspekte të tjera të sëmundjes. Ndonjëherë, simptomat e depresionit dhe manisë mund të shfaqen në të njëjtën kohë. Dhe abuzimi me substancat, nëse është i pranishëm, mund të vështirësojë situatën.
Të marrë së bashku, këta faktorë e bëjnë çrregullimin bipolar të vështirë për t’u diagnostikuar kur simptomat nuk janë të dukshme. Disa fakte rreth çrregullimit bipolar që mund të mos i dini:
- Rreth 20% e njerëzve që ankohen për depresion tek mjeku i tyre në të vërtetë kanë çrregullim bipolar.
- Rreth gjysma e njerëzve me çrregullim bipolar kanë vizituar tre profesionistë përpara se të diagnostikohen saktë.
- Duhen mesatarisht 10 vjet që njerëzit të hyjnë në trajtim për çrregullimin bipolar pas fillimit të simptomave. Kjo është shkaktuar pjesërisht nga vonesat në diagnozë.
- Shumica e njerëzve me çrregullim bipolar kanë kushte shtesë psikiatrike (si abuzimi me substancat ose ankthi) që mund t’i bëjnë diagnozat e përgjithshme më sfiduese.
Çrregullimi bipolar zakonisht fillon të shfaqet në fund të adoleshencës. Çrregullimi bipolar në vitet e adoleshencës është serioz; shpesh është më e rëndë se tek të rriturit. Adoleshentët me çrregullim bipolar janë në rrezik të lartë për vetëvrasje.
Disa simptoma që tregojnë se një adoleshent apo i rritur mund të ketë çrregullim bipolar janë:
- Periudha jo karakteristike të zemërimit dhe agresionit
- Vetëbesim i tepërt
- Përlotje e lehtë, trishtim i shpeshtë
- Nevojë për pak gjumë për t’u çlodhur
- Sjellje impulsive jo karakteristike
- Konfuzion dhe pavëmendje
Simptoma të tjera të mundshme që mund të tregojnë praninë e një çrregullimi psikiatrik që kërkon vlerësim mund të përfshijnë ndjenjën e bllokimit, ngrënien e tepërt, shqetësimin e tepruar dhe ankthin. Diagnoza të tjera të mundshme përveç çrregullimit bipolar që duhet të merren parasysh në përcaktimin e simptomave të tilla përfshijnë depresionin unipolar (të madh), çrregullimet e ankthit, çrregullimet e përdorimit të substancave, çrregullimet e përshtatjes, çrregullimet e hiperaktivitetit të deficitit të vëmendjes dhe çrregullimet e personalitetit si çrregullimi i personalitetit kufitar .
Është e rëndësishme të mbani mend se ndonjëherë disa nga këto simptoma mund të shfaqen në shumë adoleshentë dhe të rritur të shëndetshëm. Koha për shqetësim është kur ato formojnë një model me kalimin e kohës, duke ndërhyrë në jetën e përditshme. Fëmijët me simptomat e çrregullimit bipolar duhet të vlerësohen dhe trajtohen nga një psikiatër ose psikolog me ekspertizë në çrregullimin e humorit.
Përshtati në shqip: Egida Delibashi/ Burimi: WebMD
