Përgatiti për Gazetën Shëndet Plus, Nutricionistja: Francesca Basha
Kajsia është një frut tipik veror i pemës së kajsisë ose Prunus Armeniaca, që i përket specieve Rosaceae. Pema e kajsisë e ka origjinën në Azi dhe është përhapur në Evropë nga Romakët pas pushtimit të Armenisë, nga e cila vjen dhe ëmërtimi shkencor i pemës.
Eshtë një bimë mjaft rezistente, duke arritur madje 10 metra lartësi.Rritet në zona me klimë të butë dhe lulëzon në pranverë, ndërsa pjekja e frutave, në varësi të specieve, ndodh midis qershorit dhe fundit të korrikut. Në realitet, varieteti Pindos është korrur tashmë midis fundit të majit dhe fillimit të qershorit, ndërsa shumica piqen në qershor dhe korrik. Kajsia ka një formë ovale, me madhësi dhe ngjyra të ndryshme. Karakterizohet nga një lëkurë prej kadifeje që mund të shkojë nga e arta në të kuqe.
Kajsia: kalori dhe vlera ushqyese
Kajsia ka indeks të ulët glicemik. Ato gjithashtu kanë një sasi të mirë të fibrave, të cilat parandalojnë kapsllëkun pasi përshpejtonë lëvizjen e zorrëve, japin një ndjenjë më të madhe të ngopjes, të dobishme në njerëzit me mbipeshë dhe ndihmojnë në uljen e sheqerit në gjak dhe kolesterolit. Le të hedhim një vështrim në vlerat ushqyese të kajsive dhe karakteristikat e elementeve më të përfaqësuar.
| Vlerat ushqyese per 100 gr kajsia | |
| Ujë | 86,35 gr |
| Kalori | 48 |
| Proteina | 1,4 g |
| Yndyrna | 0,39 g |
| Karbohidrate | 11,12 g |
| Fibra | 2 g |
| Calcium | 13 mg |
| Kalium | 259 mg |
| Magnez | 10 mg |
| Fosfor | 23 mg |
| Vit C | 10 mg |
| Vit B1 | 0,03 mg |
| Vit B2 | 0,04 mg |
| Vit B3 | 0,6 mg |
| Vit B5 | 0,24 mg |
| Vit A | 96 µg |
| Folate | 9 µg |
| Beta-Karoten | 1094 µg |
| Vit E | 0,89 mg |
| Vit K | 3,3 µg |
| Lutein dhe zeaxanthin | 89 µg |
| Indeks glicemie | 35 |
Kajsia: Karakteristikat ushqyese
Kajsitë janë të pasura me minerale, veçanërisht kalium dhe beta-karoten i cili është pararendësi i Vitaminës A. Sasia e Vitaminës C dhe Vitamina E është gjithashtu e mirë. Kajsitë kanë shumë substanca antioksiduese, përveç vitaminave të përmendura tashmë , të tilla si luteina dhe zeaxanthina, por edhe kuercetinën.
Kaliumi: kajsitë kanë një përmbajtje të mirë të kaliumit. Ky mineral rregullon presionin e gjakut, duke e ulur atë, pasi favorizon eleminimin e lëngjeve të tepërta, rrjedhimisht duke luftuar edhe mbajtjen e ujit. Rregullon gjithashtu rrahjet e zemrës;
Beta-karoteni: është një pigment natyral që shkakton ngjyrosjen e verdhë-portokall të frutave dhe perimeve, siç janë kajsitë. Në organizmin tonë ai shndërrohet në Vitaminë A. Vitamina A është thelbësore për ruajtjen e funksionit të syve, përfshirë shikimin e natës, dhe për rritjen dhe diferencimin e qelizave. Beta-carotenet ka një aktivitet të fortë antioksidant, duke kundërshtuar radikalët e lira përgjegjëse për plakjen qelizore dhe kancerin;
Vitamina C: kjo vitaminë është një antioksidant i fuqishëm dhe forcon sistemin imunitar, duke luftuar të ftohtin dhe gripin. Eshtë thelbësore për sintezën e kolagjenit dhe promovon thithjen e hekurit, duke luftuar aneminë;
Vitamina E: përveç që është një antioksidant, kjo vitaminë stimulon sistemin imunitar, parandalon sëmundjet kardiovaskulare, diabetin dhe tumoret;
Lutein dhe zeaxanthin: ato janë dy karotenoide antioksiduese të përmbajtura në retinën e syrit, duke e mbrojtur atë nga dëmtimet nga rrezatimi i lehtë;
Kuercetina: është një flavonoid me një veprim antioksidues por edhe anti-inflamator dhe stimulues në sistemin imunitar.
REFERENCA
Nutritional and health benefits of apricots
Tabasum Fatima, Omar Bashir, Gousia Gani, Tashooq A Bhat and Nusrat Jan
