Vetëm disa kookrra paracetamol mbi dozën e rekomanduar mund të shkaktojnë dëme fatale të mëlçisë dhe mund të mos ketë simptoma derisa të jetë tepër vonë për trajtim.
Paracetamoli është ilaçi më i zakonshëm i marrë në mbidozë. Pothuajse 100,000 njerëz përfundojnë në urgjencë çdo vit pasi kanë marrë një mbidozë me paracetamol.
Kur merret në një dozë normale, paracetamoli është një ilaç i sigurt dhe efektiv që përdoret për të lehtësuar dhimbjen dhe për të ulur ethet. Megjithatë, një dozë shumë e lartë mund të rezultojë në dëmtim të mëlçisë. Gjatë dhjetë viteve të fundit, ka pasur rreth 200 vdekje çdo vit nga helmimi me paracetamol.
Ekziston një antidot për helmimin me paracetamol dhe është më efektiv brenda tetë orëve pas mbidozimit, kështu që marrja e ndihmës në kohë është thelbësore.
Sa paracetamol është një mbidozë?
Paracetamoli pastrohet kryesisht nga mëlçia. Mëlçia mund të përballojë shumë paracetamol. Një substancë e quajtur glutation është e nevojshme për të neutralizuar komponentët toksikë të paracetamolit. Nëse glutationi mbaron, atëherë substancat toksike grumbullohen dhe dëmtojnë qelizat e mëlçisë. Një trup i rritur mund të prodhojë mjaftueshëm glutation për të pastruar në mënyrë të sigurtë 4 gram paracetamol çdo 24 orë, prandaj është doza e rekomanduar. Marrja më shumë se kjo sasi rrezikon dëmtim të përhershëm dhe madje fatal të mëlçisë.
Ka faktorë të tjerë që përcaktojnë se sa paracetamol mund të përballet trupi juaj në mënyrë të sigurtë dhe këta përfshijnë:
Pesha. Dozat e sigurta të paracetamolit për fëmijët ndryshojnë sipas peshës së tyre trupore.
Sëmundje të mëlçisë. Kushtet para-ekzistuese të mëlçisë mund të zvogëlojnë aftësinë e mëlçisë për të pastruar paracetamolin.
Abuzimi me alkoolin. Keqpërdorimi afatgjatë i alkoolit mund të zvogëlojë funksionin e mëlçisë.
Medikamentet. Disa medikamente rrisin rrezikun e dëmtimit të mëlçisë nga paracetamoli duke përfshirë karbamazepinën, fenobarbitalin, fenitoinën, ketokonazolin dhe rifampicinën.
Në këto situata, sasia e sigurtë ditore e paracetamolit do të reduktohet, madje mund t’ju këshillohet ta shmangni plotësisht – konsultohuni me mjekun tuaj.
