Bota përballet me “një krizë në zhvillim” të niveleve më të larta të vdekshmërisë tek adoleshentët dhe të rinjtë, sipas një studimi të madh mbi shkaqet e vdekjes dhe paaftësisë në mbarë botën.
Arsyet variojnë nga përdorimi i drogës dhe alkoolit, si dhe vetëvrasjet në Amerikën e Veriut, deri te sëmundjet infektive dhe lëndimet në Afrikën Subsahariane, thanë studiuesit, por paralajmëruan se të dhënat e tyre duhet të shërbejnë si “kambanë alarmi”.
Studimi zbuloi gjithashtu se sëmundjet kronike si sëmundjet e zemrës dhe diabeti tani përbënin dy të tretat e të gjitha sëmundjeve të shëndetit dhe se problemet e shëndetit mendor po shtoheshin.
Studiuesit llogaritën se gjysma e barrës së sëmundjeve në botë ishte e parandalueshme, e nxitur nga rreziqet që mund të reduktoheshin, siç janë presioni i lartë i gjakut, ndotja e ajrit, pirja e duhanit dhe mbipesha.
Studimi mbi Barrën Globale të Sëmundjeve u krye nga një rrjet prej 16,500 shkencëtarësh duke përdorur më shumë se 300,000 burime të dhënash. Ai është botuar në Lancet dhe u prezantua në Samitin Botëror të Shëndetësisë në Berlin të dielën.
Studimi zbuloi se, që nga viti 2023, shkalla e vdekshmërisë kishte rënë në përgjithësi në të 204 vendet dhe territoret, dhe jetëgjatësia globale ishte rikuperuar nga një rënie e shkaktuar nga pandemia Covid-19.
Ajo është 76.3 vjeç për gratë dhe 71.5 për burrat, më shumë se 20 vjet më e lartë se në vitin 1950, megjithëse “dallime të theksuara gjeografike” mbeten, duke filluar nga 83 vjet në rajonet me të ardhura të larta deri në 62 në Afrikën Subsahariane.
Megjithatë, autorët thanë se ishin veçanërisht të shqetësuar për normat kokëfortësisht të larta ose në rritje të vdekshmërisë midis adoleshentëve dhe të rriturve të rinj.
