Shumë herët që në kohët e vjetra njerëzit kanë përdorur gjakun si ushqim të tyre dhe më pas nga mitologjia apo edhe besytnitë e ndryshme është besuar se pirja e gjakut do të ndihmonte organizmin që të rigjenerohej, të shërohej nga sëmundje të ndryshme apo edhe të rinohej.
Ardiana Sinani, mjeke dermatologe pranë Spitalit të Traumës, shpjegon për lexuesin e gazetës “Shëndet+” se përdorimi i gjakut si terapi mjekësore është njohur që në kohët e vjetra, ndërkohë që sot po gjen një përdorim të gjerë në fushën e dermatologjisë. Në këtë fushë po përdoret për arritjen e rigjenerimit të lëkurës, eleminimin e rrudhave, trajtimin e akneve, trajtimin e çikatriçeve, rënien e flokëve në trajtë vatrash (alopecia areata) dhe rënien difuse të flokëve.
Dermatologia thekson se kjo terapi duhet aplikuar nga një personel i specializuar mjekësor (mjekë dermatolog, kirurg plastik) sepse kërkon njohuri mjekësore dhe kushte sterile në përgatitjen e saj.
Kur ka nisur përdorimi i gjakut si terapi mjekësore?
Përdorimi i gjakut si terapi mjekësore është njohur që në kohët e vjetra. Mjekët popullorë e përdornin gjakun si terapi mjekësore duke e injektuar nën lëkurë, në zonat e infektuara të lëkurës apo edhe në ato pjesë të trupit ku kishte dhimbje. Është përdorur vetëm si terapi autologe, që do të thotë se injektohej gjaku i vetë personit dhe shumë herë rezultati ka qenë pozitiv. Në atë kohë nuk dinin t’i jepnin shpjegim shkencor metodës, kurse sot e shpjeguar shkencërisht kjo metodë po përdoret gjithmonë edhe më shumë si terapi rigjeneruese në dermatologji, gjithashtu edhe në fusha të tjera mjekësore.
Cili është qëllimi i përdorimit të kësaj terapie në dermatologji?
E quajtur ndryshe terapi stimuluese (në rastin konkret duke përdorur gjakun e vetë pacientit) në dermatologji ka për qëllim të shtojë fuqitë mbrojtëse, shëruese dhe rigjeneruese, duke aktivizuar protoplazmën, duke përdorur lëndë vetjake siç është gjaku i vetë pacientit. Me anën e terapisë stimuluese shtohet metabolizmi, rriten aktivitetet rigjeneruese, duke çuar kështu në rigjenerimin e lëkurës. Gjithmonë e më shumë kjo metodë po përdoret në fushën e dermatologjisë për arritjen e rigjenerimit të lëkurës, eleminimin e rrudhave, trajtimin e akneve, trajtimin e çikatriçeve, rënien e flokëve në trajtë vatrash (alopecia areata) dhe rënien difuse të flokëve.
A aplikohet kjo metodë trajtimi në Shqipëri dhe sa efektive është?
Sot kjo metodë trajtimi aplikohet edhe në vendin tonë në klinika të specializuara mjekësore. Nga eksperienca ime 2-vjeçare në aplikimin e kësaj terapie rezultatet kanë qenë shumë të kënaqshme nga ana e vetë pacienteve si në përmirësimin dukshëm të akneve, në trajtimin e rënies së flokëve dhe në rigjenerimin e lëkurës së fytyrës.
Terapia me plazmë të pasuruar në trombocite (pllakëza gjaku)
Gjaku përbëhet nga rreth 93% qeliza të kuqe të gjakut (RBC), 1% qelizat e bardha të gjakut (ËBC) dhe 6% trombocite, të gjitha të pezulluara në plazëm. Në terapinë me plazëm merret rreth 20-60 ml gjak nga pacienti dhe centrifugohet. Pas centrifugimit, ajo që përfitohet është plazëm dhe masë eritrocitare (qeliza të kuqe të gjakut).
Në plazmën e përgatitur përqendrimi i rruazave të kuqe ulet në 5 %, por ato janë pak të dobishme në procesin e shërimit, ndërsa përqendrimi i trombociteve rritet në 94%. Kjo çon në një plazëm super të pasur në trombocite, në një përqindje shumë më të lartë se sa do të gjendej në përqendrimet normale të gjakut, përkatësisht 1.000.000 trombocitet/ml të plazmës. Plazma e pasuruar në trombocite është “autologe”, që do të thotë se ajo vjen nga trupi i vetë pacientit.
Trombocitet njihen si përbërësit e sistemit të koagulimit të gjakut. Kur dëmtohet një enë gjaku dhe shkaktohet gjakderdhje, trombocitet aktivizohen dhe ndihmojnë mpiksjen gjakut. Përveç kësaj, çdo trombocit është gjithashtu një depo biokimike e rregullator, sinjalizues i faktorëve të rritjes që marrin pjesë në shërimin dhe rigjenerimin e indeve në përgjigje të lëndimit.
Cilat janë patologjitë ku përdoret terapia me plazëm?
Patologjitë janë:
- Ulcerat e këmbëve si rezultat i insuficienës venoze dhe arteriale.
- Ulcerat diabetike.
- Plagët nga djegiet.
- Plagë nga trauma të ndryshme apo plagë kirugjikale.
- Çikatriçet në lëkurë.
Ardiana Sinani, dermatologe
Po në rigjenerimin e fytyrës?
Në rigjenerimin e fytyrës injeksionet me plazëm trajtojnë rrudhat, dëmtimet dhe plakjen e fytyrës nga dielli, eliminimin e njollave në fytyrë.
Trajtimi me plazëm ështe imunologjikisht neutral dhe nuk përbën rrezik për mbindjeshmëri apo për alergji.
Studimet e rasteve të kryera në një numër vendesh kanë treguar gjithashtu se për pacientët që mund të kenë rrudha të moderuara për shkak të ekspozimit ndaj diellit dhe/ose thjesht për shkak të moshës përfitojnë nga trajtimi me plazëm.
Cila janë zonat që mund të trajtohen me plazëm?
Zonat që trajtohen zakonisht me plazëm janë: rreth syve, rrudhat në fytyrë, qafa, duart, strijet pas shtatzanisë.
Kush mund ta bëjë aplikimin e kësaj terapie?
Ajo duhet aplikuar nga një personel i specializuar mjekësor (mjek dermatolog, kirurg plastik) sepse kërkon njohuri mjekësore dhe kushte sterile në përgatitjen e saj.
Plazmoterapia e kombinuar me terapi të tjera si mesoterapia (injektimi në fytyre i koktejeve vitaminike), aplikimi i piling terapisë dhe aplikimi i lazerave jo ablativ, rrit jashtëzakonisht shumë rigjenerimin dhe çon në atë që të gjithë e kërkojnë: rininë e përhershme.
