Përpjekjet për të vaksinuar fëmijët kundër sëmundjeve vdekjeprurëse po pengohen në të gjithë botën për shkak të pabarazisë ekonomike, përçarjeve të epokës së Covid -it dhe dezinformimit, duke vënë në rrezik miliona jetë, paralajmëruan hulumtimet e mërkurën.
Këto trende rrisin kërcënimin e shpërthimeve të ardhshme të sëmundjeve të parandalueshme, thanë studiuesit, ndërsa shkurtimet gjithëpërfshirëse të ndihmës së huaj kërcënojnë progresin e mëparshëm në vaksinimin e fëmijëve të botës.
Një studim i ri i botuar në revistën The Lancet shqyrtoi shkallën e vaksinimit të fëmijërisë në 204 vende dhe territore. Gjetjet nuk ishin të gjitha lajme të këqija.
Një program imunizimi nga Organizata Botërore e Shëndetësisë vlerësohet se ka shpëtuar rreth 154 milionë jetë gjatë 50 viteve të fundit.
Dhe mbulimi i vaksinimit kundër sëmundjeve të tilla si difteria, tetanozi, kolla e mirë, fruthi , poliomeliti dhe tuberkulozi u dyfishua midis viteve 1980 dhe 2023, zbuloi ekipi ndërkombëtar i studiuesve.
Megjithatë, përparimet u ngadalësuan në vitet 2010, kur vaksinimet kundër fruthit ranë në rreth gjysmën e vendeve, me rënien më të madhe në Amerikën Latine.
Ndërkohë, në më shumë se gjysmën e të gjitha vendeve me të ardhura të larta pati rënie në mbulimin për të paktën një dozë vaksine. Pastaj goditi pandemia e Covid-19.
Shërbimet rutinë të vaksinimit u ndërprenë jashtëzakonisht shumë gjatë izolimit dhe masave të tjera, duke rezultuar në gati 13 milionë fëmijë shtesë që nuk morën kurrë asnjë dozë vaksine midis viteve 2020 dhe 2023, tha studimi.
Kjo pabarazi vazhdoi, veçanërisht në vendet më të varfra. Në vitin 2023, më shumë se gjysma e 15.7 milionë fëmijëve plotësisht të pavaksinuar në botë jetonin në vetëm tetë vende, shumica në Afrikën Subsahariane, sipas studimit.
Në Bashkimin Evropian, vitin e kaluar u regjistruan 10 herë më shumë raste të fruthit krahasuar me vitin 2023.
Në Shtetet e Bashkuara, një shpërthim i fruthit kaloi 1,000 raste në 30 shtete muajin e kaluar, që është tashmë më shumë sesa u regjistruan në të gjithë vitin 2024.
Rastet e poliomelitit, të zhdukura prej kohësh në shumë zona falë vaksinimit, janë rritur në Pakistan dhe Afganistan, ndërsa Papua Guinea e Re aktualisht po përjeton një shpërthim të poliomelitit.
“Vaksinimet rutinë të fëmijërisë janë ndër ndërhyrjet më të fuqishme dhe më efektive në shëndetin publik ,” tha autori kryesor i studimit, Jonathan Mosser, i Institutit për Metrikat dhe Vlerësimin e Shëndetit (IHME) me seli në SHBA.
“Por pabarazitë e vazhdueshme globale, sfidat nga pandemia e Covid-it dhe rritja e dezinformimit dhe hezitimit ndaj vaksinave kanë kontribuar të gjitha në ngadalësimin e përparimit të imunizimit”, tha ai në një deklaratë.
Përveç kësaj, ka “një numër në rritje të personave të zhvendosur dhe pabarazi në rritje për shkak të konfliktit të armatosur, paqëndrueshmërisë politike, pasigurisë ekonomike, krizave klimatike“, shtoi autorja kryesore e studimit Emily Haeuser, gjithashtu nga IHME.
Studiuesit paralajmëruan se pengesat mund të kërcënojnë qëllimin e OBSH-së për të pasur 90% të fëmijëve dhe adoleshentëve në botë që të marrin vaksinat thelbësore deri në vitin 2030.
OBSH-ja synon gjithashtu të përgjysmojë numrin e fëmijëve që nuk kanë marrë doza vaksine deri në vitin 2030 krahasuar me nivelet e vitit 2019.
